Hari impamvu nyinshi zumvikana zo gushaka gusukura amazi yawe yo kunywa. Amazi meza ni ingenzi kuri buri muntu kandi ukoresheje uburyo bwo gusukura amazi, ushobora kwemeza ko amazi yo mu rugo rwawe ahora ari meza, arambye kandi nta buryohe bubi cyangwa impumuro mbi.
Nubwo kubona amazi meza yo kunywa byagombye kuba uburenganzira bw'ibanze bwa muntu, umubare munini w'uturere uhura n'imbogamizi zo kubura amazi meza. Ikibazo cyo kubona amazi meza kandi meza ntikigarukira gusa ku bihugu bikiri mu nzira y'amajyambere - Leta Zunze Ubumwe za Amerika n'u Burayi nabyo bihura n'imbogamizi ku bijyanye n'amazi yo kunywa, nko ku bibazo by'ubuzima, imyanda, uburyohe, ibibazo by'ibidukikije, n'impumuro mbi.
Inkuru nziza ni uko uburyo bwo gusukura amazi mu ngo bushobora kugufasha gutsinda ibi bibazo no kwemeza ko amazi meza yo kunywa aturuka kuri robine. Muri iyi nkuru, turasobanura impamvu eshanu ushobora gushaka gusukura amazi yawe yo kunywa.
1 Ongeraho urwego rw'umutekano rw'inyongera
Mu bihugu byinshi byateye imbere, uburyo bwo gutunganya amazi mu migi bukunze kugira akamaro. Ariko gutunganya amazi mu migi rusange si ikintu kidahinduka. Hari umubare munini w’ibibazo aho imyanda ikomoka ku mwanda, icyuma cy’amazi gisaza cyangwa kibi cyangwa ibisigazwa by’imiti yica udukoko byagiye byinjira mu mazi ya robine. Imiterere idasanzwe y’ikirere, nk’imvura nyinshi, ishobora no guteza ikibazo ku bigo bisukura amazi mu migi.
Bityo rero, ntabwo ari ibintu bitangaje gushaka ubundi buryo bw'umutekano bwo kongeramo uburyo bwo gutunganya amazi mu gace utuyemo cyangwa mu mujyi. Ushobora kubikora ukoresheje uburyo bwo gusukura amazi mu rugo bushobora gukuraho imyanda myinshi mu mazi kandi bukagufasha kwirinda kunywa amazi mabi.
2 Kuraho imyanda idakenewe
Uburoso, imiti yica udukoko, bagiteri, virusi n'ibindi bintu byinshi bifatika, ibinyabutabire, ibinyabuzima n'ibikomoka kuri radiyo, byinjira mu mazi. Biragoye cyane gukuraho ibimenyetso byose by'imyanda mu mazi yawe, bityo inzego z'amazi zo mu gace zigenzura ingano y'ikintu runaka cyemewe ko amazi ashyirwamo.
Nubwo amazi yujuje ibi bipimo akunze gufatwa nk'aho ari meza kunyobwa, ushobora kuba ufite amahitamo yawe bwite ku rugero rw'ibintu byanduye wumva wishimiye ko amazi yawe yo kunywa arimo. Gusukura amazi ku giti cyawe bigufasha kwishyiriraho imipaka yawe bwite.
3 Rinda ubuzima bwawe
Kunywa amazi arimo bagiteri na virusi bishobora gutera ibibazo bikomeye by'ubuzima n'indwara nka impiswi, kolera na macinya. Niba utuye mu gace karimo izo ndwara, uburyo bwiza bwo kwirinda ni ugukoresha reverse osmosis water cleansing.
Ingano y'utwenge tw'uturemangingo dukoreshwa mu gupima inyuma y'amazi (reverse osmosis) ipimwa muri nanometer, ikaba ari nto bihagije kugira ngo ihagarike virusi na bagiteri. Byongeye kandi, gupima inyuma y'amazi (reverse osmosis) binakuraho ibintu bisanzwe bihumanya ikirere, nka sodium, chloride, umuringa na lead.
4 Kugabanya ifaranga rya pulasitiki kugira ngo urinde ibidukikije
Ikoreshwa ry'amazi yo mu macupa ku isi rishobora kubarwa muri za miriyoni. 35 ku ijana by'Abanyaburayi (ingo miliyoni 50) ntibanywa amazi yo mu macupa yabo, kandi ikoreshwa ry'amazi yo mu macupa ryiyongereyeho ibirenga 10 ku ijana ku mwaka mu myaka icumi ishize. Muri rusange, amazi yo mu macupa afatwa nk'ayoroshye kuko ashobora kugendanwa. Ariko ubwo buryo bworoshye buterwa n'ibibazo n'ikiguzi kinini cy'ibidukikije. Ibiciro nk'umwanda ujyanye no gukora pulasitiki, ingufu, no gutwara abantu, ndetse no gukoresha amazi menshi, bituma amazi yo mu macupa aba amahitamo adahoraho yo kunywa.
Amazi yo kunywa ku robine ntabwo ahendutse gusa, ahubwo anarinda ibidukikije. Nk’uko Komisiyo y’Uburayi ibitangaza, kubona amazi meza bishobora kugabanya ikoreshwa ry’amazi yo mu macupa ku kigero cya 17%. Mu gushyiraho uburyo bwo gusukura amazi mu ngo, abaguzi bashobora kubona amazi meza yo kunywa mu ngo zabo mu buryo butangiza ibidukikije.
5 Kunoza uburyohe n'impumuro y'amazi yo muri robine yawe
Kuba ushobora kunywa amazi meza kandi meza afite uburyohe bwiza kandi nta mpumuro mbi bishobora kugira ingaruka zikomeye ku mibereho yawe n'ubuzima bwawe. Kimwe mu birego bikunze kugaragara ku buryohe bw'amazi yo mu robine ni chlorine, ikaba ari umuti wica udukoko ukoreshwa hirya no hino ku isi. Ku bijyanye n'impumuro, ikintu kibabaza cyane ni hydrogen sulfide. Inuka nk'amagi yaboze.
Gusukura amazi ntibifasha gusa gukuraho ibintu bibi bishobora kwangiza amazi, ahubwo binafasha no kunoza uburyohe, impumuro n'isura y'amazi yawe yo kunywa. Bigabanya ingano ya chlorine, ibisigazwa by'ubutaka, n'ibintu bikomoka ku bimera n'ibitari umwimerere.
Muri rusange, gusukura amazi ni ishoramari mu buzima bwawe, mu bidukikije no mu buryo bwiza bwo kugabanya amafaranga ukoresha ku mazi yo mu macupa.
Urashaka kumenya byinshi ku bwoko bw'ibisubizo byo gusukura amazi? Reba ibyiza n'ibibi by'ibisubizo bizwi byo gusukura amazi cyangwa ukure igitabo cyacu cya elegitoroniki cyitwa 'The reseller's guide to water cleansing' ukanze ku gitambaro kiri hepfo.
Igihe cyo kohereza ubutumwa: Werurwe-03-2023
